Wat betekent de Brexit voor de hippische sector?

Het is een feit; vanaf 1 januari 2021 gaat er veel veranderen voor de paardenbedrijven die handel doen met het Verenigd Koninkrijk. Maar wat verandert er nu eigenlijk?

Eén ding is zeker: vanaf 1 januari is Groot-Brittanië een ‘derde land’. Vanaf dan krijgen bedrijven en particulieren te maken met douane- en inspectieformaliteiten. Maar het is afwachten hoe dat in de praktijk gaat lopen: kunnen de instanties het aan? Zijn de regels duidelijk? Er zijn namelijk nog heel veel zaken waarover geen duidelijkheid bestaat.

Op dit moment zijn de onderhandelingen nog steeds gaande waarbij de Britse regering een deal wil laten zien waaruit blijkt dat ze hun vrijheid hebben herwonnen. En dat gaat waarschijnlijk dan ook iets zijn wat ondernemers vanaf 1 januari terug gaan zien. Deal of niet, vanaf 1 januari komen er douane-procedures en inspecties. En regels kunnen geleidelijk gaan afwijken van wat geldt voor de Europese Unie.

Voor hen die handelen met Noord-Ierland: dat blijft in principe onderdeel van de Europese interne markt. Daarvoor is een ingewikkelde deal gesloten tussen de EU en het VK, maar het komt er op neer dat tussen Noord-Ierland en de Ierse Republiek (de facto dus de Europese Unie) geen harde grens komt. Op exportdocumenten ga je dus de afkorting “GB” (Groot-Brittannië, lees Engeland, Wales en Schotland) zien.

Kijk hier voor informatie over importtarieven die het VK hanteert. In geval van een deal komen er in ieder geval geen importtarieven en –quota.

De onderhandelingen tussen de EU en het VK lopen nog door op het moment van schrijven (17 december). De hoop is dat er toch een deal komt waarover dan vóór 1 januari over gestemd wordt in het Britse Lagerhuis, de Europese Raad en het Europees Parlement.

Onze inzet van de onderhandelingen is handelsverkeer tussen het VK en de EU zonder tarieven en quota, en zoveel mogelijk een gelijk speelveld bijvoorbeeld als het gaat over diergezondheid. Dat is absoluut niet een gegeven.

Start van 2021
Goederen die de EU vóór of op 31 december verlaten, kunnen gewoon het Verenigd Koninkrijk nog in. Omdat er begin januari minder wordt gevaren, verwachten we daarvoor en kort daarna een grote piek. Op dit moment is er reeds sprake van een grote toename van de drukte in de havens en bij de Kanaaltunnel!

Chauffeurs, vervoerbedrijven, importeurs en exporteurs moeten per 1 januari alle documenten op orde hebben voordat ze hun producten naar het VK kunnen brengen. Geen documenten betekent geen transport. Wanneer je paarden exporteert naar het VK moet je geregistreerd staan bij de inspectiediensten, in dit geval de NVWA. En ook een registratie bij de douane is verplicht met een zogenaamd EORI- en BTW nummer. Houd er ook rekening mee dat begin januari het een en ander mis kan gaan door opstoppingen. Neem geen risico’s dat je in een lange file komt te staan. De NVWA heeft ons gewaarschuwd: ondernemer, neem je verantwoordelijkheid in verband met het dierenwelzijn. Plan rond oud-en-nieuw geen risicovolle transporten. Voor hen die handelen met (Noord-) Ierland: het aantal directe afvaarten EU-Ierland is toegenomen van enkele per week naar dagelijks. Dan blijf je in de Europese Unie.

Wat moet je doen wanneer je een paard wilt ex- of importeren?
Je hebt allereerst een EORI-nummer nodig van de douane. Als je nog nooit hebt geëxporteerd naar landen buiten de EU, dan heb je dat vermoedelijk nog niet. Aanvragen voor export lopen via het online systeem e-CertNL. Dat vraagt je een aantal dagen vooraf aan. Houd rekening met drukte. In de Europese Unie worden via het computersysteem Traces documenten uitgewisseld tussen de NVWA en bedrijven voor paarden die bestemd zijn voor de handel. De Britten gebruiken het IPAFFS-systeem. Het is dus verstandig om vooraf te controleren welk systeem je moet gebruiken om de Britse autoriteiten op de hoogte te stellen. Dit kan per exportdoel (fokkerij, sport of vleesconsumptie) verschillen. Ook is het belangrijk om minimaal 48 uur voor het transport een melding te maken bij de NVWA via het bovenstaande online systeem om te voorkomen dat een inspecteur niet op tijd voor vertrek op jouw locatie kan zijn. Bij het NVWA heersen hier grote zorgen over, of dit wel echt tijdig gebeurt. Wanneer dit niet zo is moeten de paarden bij de Grens Controle Posten worden gecontroleerd en daar zit natuurlijk niemand op te wachten. En op dit moment zijn er behalve op Schiphol en Maastricht Airport nog geen inspectieposten voor levende dieren. Al is ferrymaatschappij Stena Line wel bezig met het opzetten van een keurpunt op de noordoever van de Rotterdamse haven. Maar de protocollen voor dat keurpunt moet nog goedgekeurd worden door de gevoegde instanties, o.a. de Europese Commissie. De NVWA verwacht dat de capaciteit op de keurpunten mogelijk tekort gaat schieten.

Als je importeert, vergeet dan niet jouw handelspartner in Groot-Brittannië te wijzen op de plicht om te pre-registreren bij de NVWA. De Britse exporteur moet een Brits EORI-nummer hebben.

Inspecties
Omdat de Britten willen laten zien dat ze zelf hun regels kunnen aanpassen is het verstandig om vooraf goed af te stemmen welke certificaten nodig zijn bij jouw transport. De chauffeur heeft van de Britten een nummer nodig dat gekoppeld is aan de vracht en de auto. We kunnen hier donder op zeggen dat ze hier streng op gaan controleren. Vanaf 1 januari gaat er in ieder geval wel al gecontroleerd worden op de import van levende dieren. Op dat moment hoeft er echter nog niet meteen BTW betaald te worden, mits er netjes geregistreerd wordt. Over de gang van zaken van deze inspecties en de bijbehorende ‘fees’ heerst helaas nog onzekerheid. Deze regels gelden overigens ook voor de import en export van hooi, stro, voer en levende producten zoals sperma en embryo’s. Het is niet wat we wilden, maar handel met het GB gaat meer geld kosten, ook al komen er hopelijk geen importtarieven.

Blijf de komende dagen en weken in ieder geval het nieuws volgen. Loopt u tegen problemen aan die moeten worden aangekaart bij de verantwoordelijke beleidsmakers, zoek dan contact met het brexitloket van de overheid of neem contact op met LTO mtheunissen@lto.nl.