Vrijwillige AM-bemonstering kan blijven bestaan door LTO lobby

Vorig jaar werd de aardappelketen opgeschrikt door voorgestelde nieuwe regels rondom het fytosanitaire beleid op het gebied van aardappelmoeheid (AM).  De Europese Commissie stelde in een nieuwe verordening dat aaltjes die AM veroorzaken moeten worden uitgeroeid in plaats van beheerst, volgens de huidige bestrijdingsrichtlijnen.

Peter Berghuis, voorzitter van de LTO-werkgroep pootaardappelen, stelde dat de regels voor uitroeiing averechts zouden werken: “Uitroeiing betekent dat er een meldingsplicht komt voor vondsten van AM met als gevolg dat vrijwillige AM-bemonstering dan niet meer kan. Juist met vrijwillige bemonstering kunnen we bepalen welke maatregelen er nodig zijn om AM-besmetting te beheersen. Dit kan door niet-waardplanten te telen, resistente rassen of inundatie.”

LTO lobby
Meerdere malen heeft LTO Nederland samen met ketenpartijen het standpunt uitgedragen dat uitroeiing onmogelijk is en dat vrijwillige bemonstering belangrijk is voor de sector. Al deze partijen ondersteunen ditzelfde standpunt. Ook is LTO Nederland druk bezig geweest om zoveel mogelijk EU-lidstaten en ketenpartijen op dezelfde lijn te krijgen.

Deze lobby-strategie heeft gewerkt. Zo is er op verzoek van Nederland verduidelijking over het beheersen op veldniveau. Dit wil zeggen dat er na een vondst van AM  wel uitroeiingsmaatregelen moeten worden toegepast, maar dat de plicht tot uitroeiing niet geldt voor heel Nederland. Daarmee wordt ook ruimte geboden om vrijwillige bemonstering te blijven toepassen zonder dat een vondst direct officieel gemeld moet worden. De huidige werkwijze m.b.t. AM in de praktijk kan hierdoor worden voortgezet.

Dode en levende cysten
Nederland is als enige lidstaat niet werkzaam met AM-uitslagen waarin onderscheid wordt gemaakt tussen dode en levende aardappelcysten. In de nieuwe verordeningen zou dit niet meer mogelijk zijn, omdat er dan nog maar een enkele toets methode is toegestaan. “Nederland krijgt nu een proeftijd om te laten zien dat het huidige toegepaste systeem, waarbij onderscheid wordt gemaakt tussen levende en dode cysten, net zo goed werkt voor de beheersing van AM. LTO houdt goed contact met de betreffende instanties die de analyses doen zodat we goed beslagen ten ijs komen om dit systeem te verdedigen bij de EU. “

Bruinrot, Ringrot en Wratziekte verordeningen
Ook zijn de bestrijdingsrichtlijnen voor bruinrot, ringrot en wratziekte geïmplementeerd in nieuwe EU verordeningen. Deze wijzigingen zijn voor Nederland acceptabel omdat de Europese Commissie daar ook opmerkingen vanuit Nederland in heeft opgenomen. Voor bruinrot vindt er nog een verandering plaats waardoor bij een vondst alleen het perceel op slot gaat en niet meer het gehele landbouwbedrijf.

Implementatie
Omdat de nieuwe verordening middenin het teeltseizoen wordt aangenomen ontstaan er enkele niet-werkbare situaties. LTO gaat samen met NVWA in gesprek voor een plan van aanpak hoe de verordeningen het beste geïmplementeerd kunnen worden.