Europese landbouwgemeenschap weigert de rekening van de Mercosur-overeenkomst te betalen

Europese boerenorganisaties keren zich – verenigd in de Europese boerenkoepel CopaCogeca – tegen het Mercosur handelsakkoord dat vandaag door Commissievoorzitter Von der Leyen is ondertekend. LTO is voorstander van internationale handelsverdragen, maar wél op basis van een gelijk speelveld. In dit handelsakkoord zijn geen garanties ingebouwd die ervoor zorgen dat dat gelijke speelveld er ook komt, bijv. als het gaat om dierenwelzijn, arbeids- of milieucriteria. Daarom voldoet dit handelsverdrag niet aan de eisen van LTO en boerenkoepel CopaCogeca. LTO vraagt het kabinet om in de Raad daarom tegen dit handelsverdrag te stemmen.

De vrees van de landbouwgemeenschap is werkelijkheid geworden: vandaag hebben de Europese Commissie, namens de EU, en vertegenwoordigers van Mercosur een hernieuwd akkoord bereikt over een bilaterale handelsovereenkomst. Als deze overeenkomst ook daadwerkelijk door de lidstaten en het Europees Parlement aangenomen wordt, dan zal dit ingrijpende gevolgen hebben voor de landbouw, en voor de 450 miljoen consumenten, in Europa.

LTO verzet zich al jaren tegen deze achterhaalde en problematische overeenkomst. Hoewel we erkennen dat de EU handelsbetrekkingen in de huidige geopolitieke context moet verdiepen, mag dit niet tegen iedere prijs. De Europese landbouwsector blijft bijzonder kwetsbaar voor de concessies in het onevenwichtige landbouwhoofdstuk van deze overeenkomst. Gevoelige sectoren zoals rundvlees, gevogelte, suiker, ethanol en rijst lopen een groter risico op marktverzadiging en inkomensverlies door de instroom van goedkope producten uit Mercosur-landen. Deze overeenkomst zal de economische druk op veel landbouwbedrijven, die al te kampen hebben met hoge inputprijzen en moeilijke klimatologische omstandigheden, nog verder vergroten.

Het bewijs is overweldigend: Mercosur-landen voldoen niet aan de productienormen die van de EU-landbouw worden geëist, of het nu gaat om eisen op het gebied van (het gebruik van) gewasbeschermingsmiddelen, dierenwelzijn of duurzaamheidspraktijken. Mercosur-landen hanteren ook lagere arbeids- en veiligheidsnormen, waardoor ze tegen lagere kosten kunnen produceren. Dat zorgt voor oneerlijke concurrentie met Europese en Nederlandse producenten.

Het aanvullend protocol over duurzaamheid, dat in maart 2023 naar de Mercosur-landen werd gestuurd, voldeed niet aan de verwachtingen. Het antwoord van Mercosur in september 2023 liet bovendien een duidelijk gebrek aan ambitie en inzet zien om zelfs de minimale internationale verdragen en bindende duurzaamheidsmaatregelen na te leven. Dit gebrek aan aandacht voor duurzaamheid stuitte niet alleen op verzet van landbouwproducenten, maar ook van vakbonden, milieuorganisaties en consumentenorganisaties.

In een reactie op de aankondiging verklaarde Copa-voorzitter Massimiliano Giansanti: “Nog voor ze haar visie op de toekomst van de landbouw heeft gepresenteerd, heeft de Europese Commissie een zeer verontrustende boodschap gestuurd aan miljoenen boeren en tuinders in heel Europa. Dit is vooral verontrustend in een fase waarbij de dialoog tussen boeren en de Europese instellingen juist versterkt diende te worden. De Europese lidstaten en de leden van het Europees Parlement moeten de voorwaarden van deze overeenkomst stevig ter discussie stellen en naar een oplossing toewerken die een eerlijke en evenwichtige aanpak garandeert en zo de Europese landbouw beschermt.”