Steunmaatregelen Brussel en Den Haag

De coronacrisis grijpt diep in op de land- en tuinbouw. Dagverse producten zoals in de sier- en groenteteelt werden meteen getroffen, al snel gevolgd door sectoren die sterk afhankelijk zijn van horeca en toerisme, zoals kwaliteitsvlees, kaas en fritesaardappelen. Uit scenariostudies van het Centraal Planbureau en het Internationaal Monetair Fonds blijkt dat de sector op korte termijn bovengemiddeld geraakt wordt door de crisis. De afgelopen weken is er door LTO Nederland in Brussel en Den Haag hard getrokken aan steunmaatregelen om markten te stabiliseren en boeren en tuinders te helpen door de crisis heen te komen.

De afgelopen week is een aantal steunmaatregelen van kracht geworden om markten te stabiliseren, schrijft minister Schouten van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) in een brief aan de Tweede Kamer:

• Regeling tegemoetkoming voor land- en tuinbouwondernemers COVID-19: de pakketten voor de sierteelt en een deel van de voedingstuinbouw (600 miljoen euro) en fritesaardappeltelers (50 miljoen euro), die nog op definitieve goedkeuring van de Europese Commissie wacht maar waarvoor aanmelding wel al mogelijk is.
• EU-marktmaatregelen voor zuivel, lamsvlees en rundvlees (76 miljoen euro).
• Verruiming van de mogelijkheden voor erkende producentenorganisaties groenten en fruit om GMO-gelden in te zetten in het kader van corona.
• Verruiming van de mededingingsregels voor de sierteelt, melkveehouderij en aardappelsectoren om de productie tijdelijk collectief te beperken.
• Voor boeren die in de knel dreigen te komen, is er de mogelijkheid om in juli een voorschot van 80% te krijgen op de GLB-betalingsrechten 2020. Aanvragen kunnen tussen 18 mei en 15 juni gedaan worden bij de RVO. Normaal komen deze betalingen pas in december.

De Europese Commissie schept ook ruimte om plattelandsgelden die nog niet besteed zijn, tot een maximum van 5000 euro per boer en 50.000 euro per MKB-voedingsbedrijf in te zetten. Totaal gaat het om een beperkte hoeveelheid geld, maar desondanks kan deze bijdrage voor bepaalde ondernemers belangrijk zijn. Het is nog onduidelijk of Nederland hier iets mee wil gaan doen. Dit is afhankelijk van het ministerie van LNV en de provincies.

Kleine Kredieten Corona garantieregeling (KKC)
Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat kondigde aan 750 miljoen euro extra beschikbaar te stellen voor corona-overbruggingskredieten gericht op kleine bedrijven. Agrarische ondernemers zullen veelal buiten de doelgroep vallen qua omzet en financieringsbehoefte, maar de regeling kan een interessante optie zijn voor kleine ondernemers met een kleine financieringsbehoefte van 10.000 euro tot maximaal 50.000 euro. Aan de lening zijn (rente- en eenmalige) kosten verbonden. Het aanvragen van de regeling gaat via de bank, dit kan naar verwachting vanaf half mei.

Europees herstelpakket
LTO verwelkomt het pakket zoals dat er nu ligt, maar wijst erop dat de crisis nog lang niet voorbij is. Voor veel ondernemers moet de moeilijkste tijd helaas nog aanbreken, hoewel de hoop is dat de horeca en de export snel weer op gang komen zodat markten kunnen stabiliseren. Op dit moment missen er nog maatregelen voor onder andere de pluimveehouderij en de kalverhouderij. Het is positief dat de minister ook vindt dat voor kalfsvlees op Europees niveau maatregelen nodig zijn. Daaraan eventueel te koppelen stappen op het gebied van dierwelzijn zijn alleen acceptabel als dat Europees breed wordt doorgevoerd, de crisis mag niet gebruikt worden om de concurrentiepositie van ondernemers te verslechteren.

LTO verwacht dat de Europese Commissie in mei met voorstellen komt voor een breed herstelpakket, als onderdeel van de EU-meerjarenbegroting 2021-2027. Het is belangrijk dat de land- en tuinbouw ook toegang krijgt tot dat herstelpakket, naast het Gemeenschappelijk Landbouw Beleid.