Copa-Cogeca wil wettelijke aanpak oneerlijke handelspraktijken

Supermarkten tegen wettelijke regeling

De Europese koepels van landbouworganisaties en -coöperaties (Copa-Cogeca) willen
wettelijke kaderregels in Europees verband om oneerlijke handelspraktijken in de voedselketen uit te bannen. Binnen die kaders zouden sectororganisaties dan vrijwillige initiatieven kunnen nemen. Ze deden deze oproep aan de vooravond van de informele EU-landbouwraad, die vandaag en morgen in Slowakije (Bratislava) wordt gehouden.
 
Doel van beide Europese organisaties is niet alleen om oneerlijke handel tegen te gaan, maar tevens een redelijke en billijke opbrengstprijs voor boeren en tuinders als primaire producenten. Secretaris-generaal Pekka Personen van Copa laat er geen misverstand over bestaan: ,,De inkomens van boeren in heel Europa worden voortdurend uitgeknepen. De prijs die boeren vaak krijgen, dekt niet eens zijn productiekosten.” 

,,We hebben een eerlijke, transparante en goed werkende voedselketen nodig. Dat is volgens ons goed voor boeren en tuinders, de verwerkende industrie, supermarkten en boven alles ook voor consumenten. Het is de enige manier om een duurzame landbouwsector veilig te stellen”, aldus Personen. 

Contracten
Om de huidige situatie te verbeteren brak hij een lans voor contracten tussen agrarische producenten, de verwerkende industrie en supermarkten, die boeren ook de zekerheid bieden op een faire prijs en tijdige betaling van hun producten. Alléén vrijwillige afspraken werken niet, stelt Personen. Het kan alleen door een combinatie van vrijwillige codes, die wettelijk worden geborgd met ondersteund door een robuust en krachtig systeem zodat overtredingen kunnen worden aangepakt.

Personen: ,,Een ombudsman zou boetes moeten kunnen uitdelen als gedragsregels worden gebroken. In EU-lidstaten zijn verschillende initiatieven genomen voor meer balans in de voedselketen, maar wat we nodig hebben zijn regels op Europees niveau. De Europese Commissie kent de problemen in de voedselketen en moet volgens Copa-Cogeca met voorstellen komen.

Supermarkten tegen wetgeving
Copa-Cogeca pleit derhalve voor een combinatie van wetgeving en vrijwillige aanpak. De supermarkten in Europa (EuroCommerce) willen geen EU-wetgeving tegen oneerlijke handelspraktijken. Deze organisatie is samen met de Europese voedingsindustrie wel vóór de al bestaande vrijwillige EU-gedragscode voor voedselketens. Die is in 2012 samen met Copa-Cogeca en andere organisaties vastgesteld. 

Deze code was ook de basis voor een Nederlandse proef in 2013-2015 waar supermarkten (CBL), industrie (FNLI) en LTO (boeren en tuinders) aan deelnamen. Ondanks vele oproepen en de nodige voorlichting gaf de proef geen aanleiding tot concrete klachten over misdragingen in de voedselketen.

Een reden hiervoor was dat de gedragscode niet gaat over prijs. Als twee partijen in een keten een prijs overeenkomen, dan is dat het resultaat van onderhandelingen. Of de prijs hoog of laag is, daarover gaat de gedragscode niet. Een andere reden is dat vele boeren en tuinders hun afzet regelen in coöperatief verband. Als er ergens iets speelt, zou het de coöperatie kunnen zijn die hierover aan de bel trekt.

Drie coöperaties
Gedurende de twee jaar dat de Nederlandse proef liep, schreven zich slechts drie coöperaties in. Kennelijk is de gedragscode niet het juist antwoord op een overigens wel terechte vraag: de ongelijke verdeling van de consumenteneuro tussen ketenpartijen. De Nederlandse ervaring is ook meegewogen in het standpunt van Copa-Cogeca, waarin wordt gesproken over de mogelijkheid van vrijwillige deelname aan de code.

De gedragscode is intussen Europees wel breed geaccepteerd als standaard voor netjes zaken doen. Bijvoorbeeld: een partij mag een bestaande afspraak niet eenzijdig wijzigen. Zeker niet met terugwerkende kracht. Onderhandelen mag, maar niet iets opleggen aan een ander. En dreigen, bijvoorbeeld met wraakacties bij de volgende onderhandelingsronde, is uit den boze.

 

12 september 2016

BRON:
Naar boven